Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka

Socjotechnika jest umiejętnością naukowego sterowania społeczeństwem. Oddaje ona szczególne usługi w państwach demokratycznych, w których zewnętrzny przymus, tak charakterystyczny dla państw jawnie totalitarnych, jest zredukowany do minimum. Jednak miejsce tego zewnętrznego przymusu nie jest puste, pojawia się w nim swoisty przymus wewnętrzny z zachowaniem pozorów dobrowolności. Ten przymus wewnętrzny porównać można do nałogu: palacz jest niby wolny, nikt nie każe mu palić, ale jest mało prawdopodobne, aby się opanował i nie zapalił, widząc przed sobą paczkę papierosów i czując zapach dymu.

Okazuje się, że takie nałogowe odruchy przy pomocy bardzo skutecznych technik zaszczepiane są w najrozmaitsze sfery naszego życia, zarówno uczuciowego, jak i wyobrażeniowego, a także wolitywnego i intelektualnego. Chodzi o to, żeby tak na człowieka oddziaływać, aby bez wywierania przymusu z zewnątrz wybierał to, co zostało dla niego zaprogramowane. Dziedzinami, w których socjotechnika oddaje największe usługi, są handel i polityka. Wystarczy przejść się ulicami naszych miast, aby zobaczyć, jak opanowywana jest przez reklamy przestrzeń wzrokowa. Praktycznie każde miejsce, w którym ruch jest większy, zajęte jest przez reklamy. I co charakterystyczne, reklamy umieszczane są nie gdziekolwiek, ale w takich punktach, po których wzrok musi się prześliznąć. Poza tym reklamy są tak projektowane, aby każdy jej detal wywołał w oglądającym odpowiednią reakcję.

Nad każdym centymetrem reklamy (ba! nad każdym milimetrem) pracują specjaliści od plastyki, psychologii, fotografii, komputerów, i to za bardzo duże pieniądze, ponieważ firma wie, że dobra reklama, choć kosztowna, przyniesie tysiąckrotne zyski. Naukowo opracowana i umieszczona reklama może oddziaływać na miliony ludzi, którzy nawet niechcący się o nią otrą. Po pewnym czasie mimowolnie dostrzeżony obraz rozwija się w człowieku i daje o sobie znać w postaci nieznanych dotychczas pragnień i myśli. Co gorsza, te pragnienia zaczynamy uznawać za swoje, bo przecież pochodzą od nas, w sobie je odnajdujemy. I wówczas wolny człowiek chce bronić tego, co dostrzegł, i chce to osiągnąć. Będzie chciał nawet ewidentnego zła, gdyż nie zdaje sobie sprawy, że te pragnienia wcale nie są jego, lecz zostały w nim naukowo zaszczepione. On przecież otarł się o jakiś obraz zupełnie przypadkiem - na ulicy lub na ekranie telewizyjnym.

Dziś strach włączyć telewizor lub jechać ulicą, szosą czy autostradą. Przestrzeń wzrokowa opanowana została przez specjalistów od manipulowania świadomością. Większość reklam jest tak umieszczana, że nie sposób ich nie widzieć. Szczególnie precyzyjnie bombardowani jesteśmy przez reklamy na szosach i trasach, gdzie mowy nie ma o niepatrzeniu, gdyż to doprowadziłoby natychmiast do wypadku. Toteż nasza świadomość wbrew naszej woli karmiona jest niebezpiecznymi dla nas wiadomościami. Karmieni jesteśmy tak długo, aż reklama przyniesie pożądany efekt, wówczas jest zmieniana i wciska się nam coś nowego.

Rozejrzyjmy się wokół siebie. Reklamy to nie są już zwykle informacje, które można obejrzeć lub przeczytać, gdy ma się na to ochotę. Reklama atakuje naszą świadomość i podświadomość czy tego chcemy, czy nie. Stała się ona tak istotną częścią socjotechniki, że bez niej współczesna demokracja niechybnie by upadła. Skuteczność bowiem reklamy zainteresowała polityków, którzy będąc zdanymi na łaskę wyborców, postanowili tę laskę zamienić na odpowiednio wysterowane preferencje. Profesjonalni politycy doszli do wniosku, że w przedwyborczą reklamę warto zainwestować dziesiątki, a nawet setki miliardów, gdyż po wygraniu będzie się miało dostęp do państwowych już nie miliardów, ale bilionów. W ten sposób socjotechniczna demokracja uzyskuje efekty niewspółmiernie wyższe od dawnych totalitaryzmów. Efekty te mierzą się stopniem wyzyskiwania i ogłupiania ludzi.

Obrona przed socjotechniką jest trudna. Trzeba maksymalnie eliminować niepewne formy przekazu, np. wiele gazet, tygodniki czy telewizję. Nie należy wybierać odruchowo, lecz po głębokim namyśle, pytając o źródła informacji, po którą chcemy sięgnąć. Wszędzie trzeba używać rozumu, ale szczególnie w dziedzinach opanowanych przez socjotechnikę. Nie naśladujmy bezmyślnie innych. Trzeba po dobrym rozpoznaniu natychmiast umieć podjąć twardą decyzję - wybrać dobro realne, a nie pozorne.

Piotr Jaroszyński
"Patrzmy na rzeczywistość"

Człowiekowi zawsze grozi to, że albo będzie potraktowany jak rzecz (gdy na przykład zostanie przewrócony i kopnięty, tak jakby był drewnianym...

W 1997 roku gościliśmy na ziemi ojczystej Ojca Świętego Jana Pawia II. Miliony rodaków wychodziło na spotkanie Pielgrzyma, dla którego Polacy są...

Jedną z najbardziej niesamowitych postaci pod względem nie tylko zdolności artystycznych, ale przenikliwej inteligencji, był Zygmunt Krasiński...

Dziś wydaje się nam oczywiste, że każdy człowiek niezależnie od stanu posiadania, wieku, płci czy stanowiska jest osobą. Dziecko i dorosły, kobieta...

Jak nauka w szkole wypełnia nasze lata dziecięce, młodzieńcze, tak praca - nasze życie dorosłe. I jak nie jest bez znaczenia, jak, kto i po co nas...

Konstytucja to najważniejszy dokument państwa, ponieważ określa jego ustrój, rodzaj władzy, prawa i obowiązki obywateli. Ale mimo zmian, które...

Była wiosna. Spacerowałem aleją parkową ze swoim profesorem i mistrzem, należącym jeszcze do pokolenia wykształconego i wychowanego przed wojną....

Z dr. hab. Piotrem Jaroszyńskim, profesorem Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, wykładowcą Wyższej Szkoły Kultury Społecznej i Medialnej w...

Tyś nas zrobił Polakami

Czytając Trylogię Sienkiewicza, natrafiamy na sformułowania, które dzisiaj z pewnością zostałyby poddane cenzurze politycznej poprawności. Dziś...

Ideologia niszczy przekaz w TVP

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kulturoznawcą, wykładowcą na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II i w Wyższej Szkole Kultury Społecznej i...

Świat ekonomii i biznesu jest tajemniczy i zarazem drażliwy. Wielu z nas odnosi wrażenie, że jest on moralnie brudny, ponieważ jest to świat...

Czas walki z Bogiem trwa

Na dzieje Kościoła w Polsce patrzymy często tak, jakby jego rola sprowadzała się wyłącznie do funkcji czysto religijnej, a na dzieje państwa i...

PO w poszukiwaniu elektoratu

W szyscy, którzy startują w wyborach, mają jeden cel: zdobyć jak najwięcej głosów. Ale nie wszyscy w taki sam sposób do tego dążą. Środki bowiem...

Jedną z najważniejszych ról w wychowaniu człowieka odgrywa przekazywanie historii ojczystych dziejów. Nie tylko pozwalają one na poszerzenie naszej...

Jest sprawą zdumiewającą, że różne próby odrodzenia polskiego patriotyzmu (którego brak szczególnie u młodego, ale i średniego pokolenia, tak mocno...

Z Jamesem P. Kellym, prezesem Centrum Solidarności na rzecz Prawa i Sprawiedliwości w Stanach Zjednoczonych, prelegentem XI Międzynarodowego...

Święta i obyczaje

Człowiek nie jest czystym duchem, ale nie jest też tylko ciałem. Człowiek żyje na sposób duchowo-cielesny. Dlatego musi nieustannie szukać tej...

Dziennikarze TVN przekraczają kolejne granice – uniemożliwili ks. abp. Henrykowi Hoserowi uczestniczenie w debacie różańcowej, jaka miała się odbyć...

Gender: ale dlaczego cywilizacja śmierci?

Gender jest cywilizacją śmierci. To nie ulega wątpliwości, ponieważ legalizuje i promuje różne formy odbierania życia lub uniemożliwienie jego...

Im dłużej zastanawiamy się nad kryzysem praworządności w naszym kraju, tym więcej odkrywamy przyczyn, z których jedne pojawiają dziś, inne zaś...

Jednym z największych i najtragiczniejszych malarzy jest Vincent van Gogh. Urodził się w 1853 roku w niewielkiej wiosce holenderskiej w Brabancji,...

Zofia Kossak

Zofia Kossak jest autorką ok. 40 książek, które zostały przetłumaczone na ponad 20 języków świata, wydane w 26 krajach, w wielomilionowym nakładzie.

Ostatnie wydarzenia w Polsce, wstrząsając podstawami naszej cywilizacji, zmuszają do formułowania zasadniczych pytań. Jednym z nich jest pytanie o...

W pocie czoła

Człowiek nie może żyć bez pracy. Nie chodzi tu jednak o pracę jako źródło dochodu, ale o pracę jako aktywność, którą podejmujemy w sposób...

Choć oba słowa - „kultura" i „cywilizacja" - wskazują na genezę łacińską, to tylko słowo „kultura" jest słowem oryginalnym, natomiast słowo...

Pytania na Nowy Rok

W Nowym Roku uświadamiamy sobie w sposób szczególny przepływ czasu. A choć czas mija nieustannie, dzień za dniem, minuta za minutą, to jednak Nowy...

Wybory prezydenckie są już za nami. Chciałoby się powtórzyć za wieszczem: „Boże mój, jakżeż już sumienie u nas mgłą zaszłe, rozbite, rozdarte,...

Przeniesienie odpowiedzialności finansowania religii w szkołach na samorządy może doprowadzić do sytuacji, w której ze względu na problemy finansowe...

Góry Skaliste rozciągają się około 5 tysięcy kilometrów wzdłuż zachodniego wybrzeża Stanów Zjednoczonych i Kanady. Wabią swoim urokiem i dziewiczym...

Józef Conrad – szlacheckie korzenie

W tym roku przypada 160-lecie urodzin pisarza, z tej okazji Sejm RP ustanowił rok 2017 Rokiem Josepha Conrada-Korzeniowskiego. Dziesięć lat temu...