Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka

Żyjemy w czasach mediokracji. Nie chodzi tu tylko o to, że media są czwartą lub nawet pierwszą władzą, ale o coś wyjątkowego – tylko media pozwalają dotrzeć do tak licznych odbiorców w tak wielkiej skali i w tym samym czasie. Ten sam program telewizyjny mogą jednocześnie oglądać miliony, a nawet miliardy osób na wszystkich kontynentach. Jest to skala niewyobrażalna i nieporównywalna. A choć dla konkretnego odbiorcy mediów nie ma to wprost znaczenia, czy sam ogląda program w swoim telewizorze czy takich jak on są miliony, to jednak ma to olbrzymie znaczenie dla nadawcy programów. Nadawca wie, że jego przekaz może być odbierany przez milionowe rzesze telewidzów. A to już jest coś. Tego nie można zlekceważyć, to można wykorzystać, i to w przeróżnych celach.

Ale najpierw trzeba do tak wielkiej widowni trafić. Programów nie ogląda się pod przymusem, lecz dobrowolnie. Zatem jeżeli nadawcy zależy na określonej wielkości widowni, to musi do jej gustów dopasować program. Musi wobec tego powstać pewien schematyczny jej obraz, czyli musi powstać portret docelowego odbiorcy. 

Nadawcy nie interesuje ani Jan Kowalski, który mieszka przy ul. Miedzianej 18, ani Bożena Dąbrowska z ulicy Klonowej, interesuje natomiast taki zakres oraz krąg odbiorców, w którym zmieści się i Jan, i Bożena i setki tysięcy innych osób. Jeżeli ograniczyłby się do tylko do wybranych miłośników mediów, to byłoby przedsięwzięcie skazane na porażkę. Ale jak dotrzeć do miliona potencjalnych odbiorców? Nie ma mowy o tym, żeby fizycznie każdego analizować, jego poglądy i upodobania. Trzeba więc stworzyć wizerunek, w który wszyscy odbiorcy się zmieszczą. Musi powstać portret człowieka masowego.

„Człowiek masowy” jest abstraktem, realnie nie istnieje, ale jego portret – tak. Zajmują się tym specjaliści, głównie psychologowie i socjologowie. Taki portret to efekt pracy naukowców. I właśnie ten obraz jest w większości gwarancją medialnego sukcesu. Medialnego, to znaczy również politycznego lub biznesowego, przydatnego wszędzie tam, gdzie w grę wchodzą wielkie liczby i jeszcze większe interesy.

W portrecie człowieka masowego rozpoznajemy wiele cech, do których żaden konkretny człowiek wcale  nie chciałby się przyznać. Człowiek masowy nie jest członkiem ani narodu, ani społeczeństwa. Człowiek masowy jest wynikiem, a właściwie produktem oddziaływania mediów. Bez mediów nie ma człowieka masowego. Sukcesywne i zaprogramowane oddziaływanie mediów sprawia, że tworzy się nowa psychika masowa, z jej logiką, mentalnością, emocjami. A ponieważ proces przebiega stopniowo, to przez większość odbiorców jest niezauważalny, traktowany jest jako coś naturalnego. Tymczasem jest on czymś całkowicie sztucznym, jest jak przewijanie nagrania wstecz, gdy osoba schodząca wygląda tak jakby wchodziła na górę. Dla urządzeń odtwarzających nie ma różnicy kierunek przewijania, jeden i drugi dokonuje się z identyczną łatwością.

Jaki więc jest ten obraz człowieka masowego? Jakie cechy posiada, które dla nas indywidualnie wydawać się muszą szczególnie zaskakujące, a nawet bulwersujące? Zacznijmy od myślenia, tak charakterystycznego dla gatunku, który właśnie z tytułu tej umiejętności nazwany został homo sapiens, a nawet mocniej: homo sapiens sapiens, by podkreślić tę jakże istotną, wprost charakteryzującą nas umiejętność. Otóż, u podstaw myślenia leży kilka zasad, dzięki którym myślenie jest myśleniem, a nie jakimś bujaniem wyobraźni, ekspresją czy ładunkiem uczuć. Wśród tych zasad na plan pierwszy wysuwa się zasada tożsamości i niesprzeczności. Okazuje się, że człowiek masowy te zasady odrzuca! Odrzuca również zasadę przyczynowości, tak potrzebną dla logicznego myślenia o faktach realnych. W efekcie myślenie człowieka masowego zostaje podporządkowane wyobraźni i uczuciom, które sterowane są przez media. Człowiek masowy będąc przekonanym, że myśli logicznie, w rzeczywistości posługuje się pseudologiką, a dostęp do logiki ma tylko nadawca. W sumie człowiek masowy to człowiek całkowicie zmanipulowany. Jego rozum nie potrafi odróżnić rzeczy od jej obrazu, przyczyn od skutków, celu od środków. A gdy rzeczywistość naprawdę już chwyta za szyję, wtedy człowiek masowy robi wielkie oczy i dziwi się, że coś takiego ma miejsce, że ci, którzy rządzą, to są: kłamcy, oszuści, potwarcę, bezwstydni, cyniczni. Dziwi się i dziwi, i... szybko zapomina. Bo człowiek masowy nie ma pamięci.

Nikt z nas nie chce być człowiekiem masowym, to uwłaczałoby naszej godności, ale wielu daje się niestety uwieść tym, którzy dzięki mediom hodują w nas człowieka masowego; hodują dzień i noc. I ten człowiek w nas wrasta, a bywa że i nas przerasta. I wtedy on za nas głosuje i za nas wybiera. A po wyborach chowa się i życie toczy się jak gdyby nigdy nic. Tyle że za każdym razem coraz mniej Polski, coraz mniej…

Piotr Jaroszyński

Nasza Polska

Komentarze  

Hanna
0 # Hanna 2012-08-30 13:44
Ponieważ: kłamca, oszust, potwarca, bezwstydny, cyniczny jest norma w świecie polityki i nie tylko, a ci którzy się nie zgadzają są bezwzględnie ośmieszani i niszczeni....Jak walczyć z tym zjawiskiem, aby nie być kolejna ofiara, albo męczennikiem..?

Często słyszymy, że polityka to rzecz „brudna”, a więc, że uprawianiu jej w sposób nieodłączny i nieomal naturalny towarzyszą różnego rodzaju...

Kard. Jorge Mario Bergoglio SJ, arcybiskup Buenos Aires Pozdrawiam serdecznie Drogie Siostry Piszę ten list do każdej z Was z czterech klasztorów w...

Jeżeli prawie jedna czwarta tegorocznych maturzystów oblała maturę, to nie jest to tylko statystyka, ale po prostu klęska. Klęska wszystkich:...

Już wkrótce Nowy Rok. Składać będziemy sobie po raz kolejny kolejny życzenia, strzelać będą korki od szampana i petardy, grać będą orkiestry i...

Podróżowanie samolotem nie należy dziś do przyjemności. Na wielu lotniskach świata obowiązują zaostrzone przepisy bezpieczeństwa. Już w Warszawie...

Analfabetyzm trwa Człowiek nie musi umieć czytać, aby być człowiekiem. Przez tysiące lat ludzie żyli, nie znając pisma, a bez pisma nie ma przecież czytania. Pismo...

Sens ofiary Chrystusa W Wielkim Tygodniu nasza uwaga skierowana jest na najważniejsze wydarzenie w dziejach ludzkości, jakim była śmierć i zmartwychwstanie Pana Jezusa....

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego im. Jana Pawła II, rozmawia Piotr...

Pojęcie ubóstwa najczęściej łączymy z trudną sytuacją ekonomiczną, w jakiej może znaleźć się konkretny człowiek, konkretna rodzina lub jakiś naród....

Gender: jasny przekaz Propagatorzy gender doskonale zdają sobie sprawę z tego, że w Polsce nie pójdzie im tak łatwo jak w wielu krajach zachodnich. Polska bowiem ciągle...

Gender a dzieci genderystów Ideologia gender bywa porównywana z ideologią marksistowską. Faktycznie jest tu wiele podobieństw, takich jak choćby walka płci, która jest nową...

Postępuje proces dechrystianizacji Europy. Przejawia się to na wszystkich polach kultury, w nauce i edukacji, w moralności, ekonomii i polityce, w...

Sztuka wprowadzania przeciwnika w błąd jest stara jak świat. Przy dzisiejszej technice jest bajecznie prosta i... bezbolesna. Co innego dawniej....

Pod patronatem Naszego Dziennika - Kiedy słyszymy dzisiaj, że jesteśmy społeczeństwem obywatelskim albo że jeszcze nim nie jesteśmy, ale powinniśmy być, to proszę uważać: to znaczy,...

Nieustanne pielgrzymowanie na Jasną Górę W zabytkowej bibliotece klasztoru jasnogórskiego stoi duży, pięknie inkrustowany stół. Nie wszyscy wiedzą, że w czasie okupacji do niego właśnie od...

Bez odzyskania mowy polskiej na najwyższym poziomie bardzo trudno będzie odzyskać kulturę polską Bez odzyskania mowy polskiej na najwyższym poziomie bardzo trudno będzie odzyskać kulturę polską, a tym samym obronić suwerenność, bo przecież...

Gender a tolerancja Czasami, gdy ideologia gender napotyka na opór w środowiskach katolickich, próbuje się ją wprowadzić nie pod przymusem, ale dobrowolnie, odwołując...

Polacy są narodem rozproszonym po całym świecie. Tworzą mniejsze lub większe skupiska, czasem stanowią nieliczną garstkę zabłąkaną wśród wysp...

Wśród wielu spraw, które zaprzątają naszą uwagę i budzą coraz większy niepokój, jest troska o młode pokolenie. O ile dawniej do edukacji i...

Pytanie: co to jest? jest pierwszym pytaniem dziecięcym i równocześnie jest jednym z najtrudniejszych pytań filozoficznych. Łatwo odpowiedzieć: co...

Wydana niedawno staraniem „Tygodnika Solidarność" książka Jamesa Goldsmitha Pułapka zawiera bardzo wiele celnych spostrzeżeń i ostrzeżeń odnośnie...

Z prof. dr. hab. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury KUL oraz członkiem Rady Naukowej Wyższej Szkoły Kultury Społecznej i...

Różne happeningi, których autorem jest poseł Platformy Obywatelskiej i szef jednej z komisji sejmowych, dr Janusz Palikot, oraz wywiady, jakich...

Sowiecki terror - 80. rocznica sowieckich deportacji Operacja wysiedlenia polskich rodzin z okolic Puszczy Nalibockiej, którą rozpoczęto 10 lutego 1940 r., objęła przede wszystkim służbę leśną oraz...

Dyskusja i dialog, to podstawowe formy słownego kontaktu między ludźmi. Odpowiednikiem łacińskiego słowa discussio (disquasso) jest polskie...

Paryż jesienią, gdy opadną liście z drzew, ma urok, który tworzy czytelna linia architektury. Dzielnice starego miasta są na tyle rozległe, że...

Nazwa „Cyklop" jest znana wszystkim, choć może nie wszyscy pamiętają, że do ziemi Cyklopów zawitał Odyseusz wraz z towarzyszami w czasie drogi...

Tradycje polskiego patriotyzmu, tolerancji i humanizmu Polska jest państwem, które leży w Europie Środkowej, w samym jej sercu. Jednak z racji politycznych, a nie geograficznych jawi się po dziś dzień w...

W pejzaż polski wpisane są niezliczone kapliczki i krzyże: na rozstajach dróg, na górkach, przy lasach. A kiedy nadchodzi maj, kapliczki te...

Zofia Kossak – na wskroś polska Zofia Kossak jest autorką ok. 40 książek, które zostały przetłumaczone na 18 języków świata, wydane w 26 krajach, w wielomilionowym nakładzie....