Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka

Thomas Robert Malthus (Wikipedia)Thomas Robert Malthus (Wikipedia)

Za gender stoi neomaltuzjanizm. Jest to nazwa ideologii, która za swego protoplastę uważa Thomasa Roberta Malthusa. Aby więc zrozumieć, na czym polega neomaltuzjanizm i czy rzeczywiście ma tu miejsce kontynuacja, musimy najpierw zobaczyć, kim był i co twierdził Malthus. Urodził się w roku 1766, był jednym z ośmiorga dzieci Daniela Malthusa. Studiował w Cambridge, gdzie zdobył tytuł magistra sztuk wyzwolonych (matematyka i humanistyka) i gdzie przez pewien czas był profesorem. Był również profesorem historii i ekonomii na East India Compagny College i członkiem prestiżowego Royal Society. Ale poza tym był również duchownym anglikańskim.

W roku 1798 wydał anonimowo książkę pt. „Esej o zasadzie populacji”. To właśnie ta książka, której pierwsze wydanie jest dziś nie do zdobycia, stała się zaczynem dyskusji, która po pewnym czasie przerodziła się w program ekonomiczno-polityczny i ideologię. Cały liberalny nurt w ekonomii czerpał właśnie z tej książki.

Malthus wyszedł z założenia, że człowiek ma dwa popędy – pierwszy, żeby się odżywiać, a drugi to popęd seksualny. Nie jest to, oczywiście, wielkie odkrycie. Słuchajmy więc dalej. Popęd seksualny, twierdził Malthus, jeśli nie napotka przeszkód, prowadzi statystycznie do geometrycznego (przez podwojenie) wzrostu ludności. Na przykład po 200 latach z jednego małżeństwa urodzi się sukcesywnie 256 dzieci. Jeśli jednak będzie to ciąg arytmetyczny (przez dodanie pierwszej wartości), to tylko dziewięcioro. Gdy więc populacja Wielkiej Brytanii i Szkocji wynosiła w 1800 r. 10 mln, to przy postępie geometrycznym (podwojenie tej sumy w każdym pokoleniu) powinna w roku 1950 wynosić 672 miliony. Właśnie taka perspektywa wzrostu geometrycznego, ale w odniesieniu do całego świata, zaczęła budzić przerażenie ekonomistów i polityków. Miliony zaczęły zamieniać się w miliardy, a państwa, kontynenty i cała ziemia wydawały się za małe, by wkrótce pomieścić nas wszystkich, zabezpieczając nasz byt.

Przez wieki głównym środkiem hamującym wzrost populacji były głód, bieda, epidemie i wojny. Ale człowiek bronił się przed śmiercią, choćby dzięki rozwojowi medycyny i coraz efektywniejszej gospodarce żywnościowej. Wskutek tego liczba ludności zaczęła wzrastać. Tu Malthus zadał pytanie, w jaki sposób można ją przyhamować i ograniczyć? Odpowiedź była zupełnie inna, niż to ma miejsce dzisiaj. Malthus uważał, że nie wolno stosować środków niemoralnych, a więc np. antykoncepcji. Można natomiast, zachowując wstrzemięźliwość, założyć rodzinę później, i to tylko wtedy, gdy ma się na to odpowiednie środki materialne. Sam dał przykład: zawarł związek małżeński, mając lat 38, doczekał się trojga dzieci, choć uważał, że optymalne w ówczesnych warunkach byłoby sześcioro.

Dziś dominuje antykoncepcja i aborcja, a za wzór małżeństwa uchodzą związki homoseksualne. Nawet Malthus przewraca się w grobie.

Piotr Jaroszyński

Nasz Dziennik, 17 października 2014

Technika zaszła dziś tak daleko, że wiele produktów takich jak kleje czy wykładziny nie wydzielają już nieprzyjemnego zapachu. Ale ten przykry...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, wykładowcą w Wyższej...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, rozmawia Piotr...

Wiadomości radiowe i telewizyjne roją się od sondaży. Za jest 57%, przeciwko 5%, a 30% nie ma zdania. Gdyby dziś odbyły się wybory..., gdyby dziś...

Ksiądz profesor Czesław Bartnik gości w „Naszym Dzienniku” od wielu już lat. Zabiera głos, gdy zachodzi konieczność zajęcia stanowiska w sprawach...

Proces budowania w Polsce antycywilizacji opartej na antydekalogu powoli zbliża się do końca. Na przykazanie: „Nie klam!" państwo odpowiada:...

Polityka wciąga. I tych, którzy z niej żyją, i tych, którzy nią żyją. Nieustanne roszady stanowisk. Był na górze, jest na dole, a tamtego odstawili...

Platforma Obywatelska dąży do całkowitej kontroli życia publicznego, przyznając sobie status absolutnego suwerena. Instytucja taka jak Kościół...

Propagandowy obraz lewicy z czasów PRL to robotnik stylizowany na greckiego herosa. Patrzy z dumą przed siebie, we wspaniałą przyszłość, a w ręku...

Wśród wielu zagrożeń obecnych we współczesnym życiu religijnym jest jedno szczególne, nosi ono miano fideizmu. Samo słowo wywodzi się z łaciny:...

Język polityki w okresie przedwyborczym zdominowany jest przez wyrażenia, które zamazują istotny sens samej polityki. Najczęściej bowiem jest to...

Nieustanne pielgrzymowanie na Jasną Górę W zabytkowej bibliotece klasztoru jasnogórskiego stoi duży, pięknie inkrustowany stół. Nie wszyscy wiedzą, że w czasie okupacji do niego właśnie od...

Jedną z najbardziej charakterystycznych cech życia publicznego w Polsce staje się wszechobecny cynizm. Wiele jest cynicznych wypowiedzi, wiele...

Opowiadano kiedyś historię św. Moniki, chrześcijanki z IV w. mieszkającej w Afryce Północnej. Bolała ona bardzo nad tym, że syn jej błądził, że nie...

Sumienie jest w życiu człowieka bezcennym kompasem, który pozwala odróżniać realne dobro od zła. Ale należy pamiętać, że sumienie jest pewnym...

Dyskusja i dialog, to podstawowe formy słownego kontaktu między ludźmi. Odpowiednikiem łacińskiego słowa discussio (disquasso) jest polskie...

Pamięć rocznicy odzyskania niepodległości wynika z obowiązku oddania hołdu tym wszystkim, którzy przez pokolenia krwią, ofiarą i duchem bili się o...

Odkłamać historię W potocznym wyobrażeniu historia jest dziedziną dotyczącą wydarzeń, do których już doszło i które odeszły w przeszłość. Powinna zatem interesować...

Sejm został rozwiązany, czekają nas wybory. Ale przed wyborami jest jeszcze kampania wyborcza. Partie czy właściwie komitety wyborcze na różne...

Z początkiem wiosny, gdy ziemia z szarości budzi się znowu do życia, oczy nasze patrzą oczarowane na delikatną zieleń oziminy, na roziskrzone w...

Kresy pełne Polski Podróż na Kresy zawsze Polaka ubogaca. Mimo że niektóre tereny traciliśmy bezpowrotnie już od pierwszego rozbioru, to jednak wszędzie znajdziemy...

Wolność słowa to nasze prawo Gdy mowa jest o wolności słowa, nie wystarczy stwierdzić, że każdy człowiek ma prawo do wyrażania swojej opinii. To za mało i niezbyt precyzyjnie....

Prof. Piotr Jaroszyński, kierownik Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, wykładowca Wyższej Szkoły Kultury...

Nowa Lewica Powrót marksizmu Rok 1989 (choć był to dłuższy proces) przyjmuje się często jako symboliczną datę upadku komunizmu w bloku sowieckim i rozpadu Związku Sowieckiego....

Sztuka chrześcijańska to niewyczerpane bogactwo Z prof. Piotrem Jaroszońskim rozmawia Małgorzata Pabis W Toruniu zakończy się dzisiaj VIII Międzynarodowy Kongres: „Katolicy i sztuka: szanse i...

Nasza polska ziemia. Ileż tu pokoleń od tysiąca lat żyło, pracowało, modliło się, walczyło, ginęło i zwyciężało. Nasza ziemia to nie jest zwykła...

Choć oba słowa - „kultura" i „cywilizacja" - wskazują na genezę łacińską, to tylko słowo „kultura" jest słowem oryginalnym, natomiast słowo...

Przez cały okres komunizmu, a więc przez ponad pół wieku, funkcjonowała w Polsce cenzura. O ile cenzura w Rzymie dotyczyła spraw...

Pod patronatem Naszego Dziennika - Kiedy słyszymy dzisiaj, że jesteśmy społeczeństwem obywatelskim albo że jeszcze nim nie jesteśmy, ale powinniśmy być, to proszę uważać: to znaczy,...

Ostatnie wydarzenia w Polsce, wstrząsając podstawami naszej cywilizacji, zmuszają do formułowania zasadniczych pytań. Jednym z nich jest pytanie o...