Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka


Obserwujemy dziś, z jak wielkim natężeniem rządzący oraz wiele środków masowego przekazu próbują zacierać różnicę między dobrem i złem.
Można odnieść wrażenie, że chodzi o całkowite wypaczenie sumień, aby sprawy oczywiste stawały się wątpliwe, a absurdalne - jak najbardziej zwyczajne, abyśmy idąc przez życie, nie wiedzieli skąd, po co i dokąd idziemy.

Zniekształca się obraz człowieka, w którym nie widać już osoby, ale rzecz, zabawkę, a nawet surowiec. Widać to w wielu ilustrowanych czasopismach, a także na filmach. Wykrzywieniu ulega obraz rodziny, która nie jawi się już jako miejsce narodzin i wychowania człowieka, ale jako środowisko zniewalania. Do takiego patrzenia na rodzinę skłaniają podręczniki szkolne i programy ministerialne.

Opacznie pojmuje się naród. Przedstawia się go jako społeczność skostniałą i zacofaną, a nie jako skarbnicę i dziedzictwo wielu pokoleń, wśród których mógł się szlachetnie rozwijać człowiek. Tę skrzywioną wizję tworzą wysokonakładowe dzienniki.
Religię w dalszym ciągu uważa się za przeżytek, opium dla ludu, źródło fanatyzmu, a nie za jedyną drogę, która prowadzi człowieka ku zbawieniu. Ton nadaje tu wielu tzw. intelektualistów, wylansowanych w tym celu przez różne media.

Takie ukazywanie dzień po dniu fałszywego obrazu człowieka, rodziny, narodu i Boga zaczyna już odnosić pewne skutki. Szczególnie narażona jest na nie młodzież pozbawiona starannego wykształcenia. Skala manipulacji przybiera rozmiary wręcz kosmiczne, przed którymi bardzo trudno jest się bronić.

W tym kontekście jakże mocno brzmią słowa o sensie męczeństwa wypowiedziane przez Ojca Świętego w Gorzowie podczas ostatniej pielgrzymki do Ojczyzny. Jan Paweł II mówił: „W męczeństwie Kościół widzi wspaniały znak swojej świętości. Znak cenny dla Kościoła i dla świata, ponieważ pomaga uniknąć najgroźniejszego niebezpieczeństwa, jakie może dotknąć człowieka: niebezpieczeństwa zatarcia granicy między dobrem a złem, co uniemożliwia budowę i zachowanie porządku moralnego jednostek i społeczności. To właśnie męczennicy, a wraz z nimi wszyscy święci Kościoła, dzięki wymownemu i porywającemu przykładowi życia budują zmysł moralny". A zatem męczeństwo budzi podziw i uznanie nie tylko dlatego, że jest związane z cierpieniem, ale również dlatego, że chroni i buduje prawe sumienie, i to w wymiarze społecznym. Bo to właśnie prawe sumienie pozwala człowiekowi uniknąć największego niebezpieczeństwa, jakim jest zatarcie granicy między dobrem i złem. Gdy granica taka zostaje zatarta, upada człowiek i upada społeczeństwo.

Dawniej świadkowie wiary Chrystusowej, np. św. Wojciech czy Bracia Polscy, spotykali się z różnymi groźbami i poddawani byli torturom, aby z lęku przed cierpieniem wyrzekli się swych sumień. Dziś sytuacja jest inna. Ojciec Święty wyjaśniał: „Człowiek odczuwa naturalny lęk nie tylko przed cierpieniem i śmiercią, lecz także przed odmienną opinią bliźnich, zwłaszcza gdy ta opinia posiada potężne środki wyrazu, które łatwo mogą się stać środkami nacisku. Dlatego często woli się przystosować do otoczenia, do panującej mody, niż podjąć ryzyko świadectwa w wierności Chrystusowej Ewangelii. Męczennicy przypominają, że godność osoby ludzkiej nie ma ceny, że godności tej nie wolno nigdy zbrukać ani działać wbrew niej, nawet w dobrej intencji i niezależnie od trudności".

Dziś środki przekazu mogą lansować fałszywe postawy z taką siłą, że człowiek z naturalnego lęku przed odmiennością czy samotnością będzie im ulegał. A jednak tam, gdzie w grę wchodzi zachowanie prawości sumienia oraz zachowanie granicy między dobrem i ziem, nie wolno ulec i działać wbrew godności osoby ludzkiej, nawet w dobrej intencji, bo - przypomina Ojciec Święty - godność osoby ludzkiej nie ma ceny i tę godność musimy widzieć w prawdzie.

Jakże aktualny jest więc i dziś sens męczeństwa. Chodzi o obronę ludzkich sumień, o ich prawość, na którą dawniej nastawali czy to poganie, czy heretycy, czy różni władcy, a dziś, niestety, czyni to wiele mediów, które zamiast człowieka budować, burzą jego i społeczność, w której żyje. Dlatego nie lekceważmy zagrożeń, ale też nie bójmy się odmienności i samotności, bo przecież jest z nami Bóg.

Piotr Jaroszyński
"Patrzmy na rzeczywistość"

Z dr. hab. Piotrem Jaroszyńskim, profesorem Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, wykładowcą Wyższej Szkoły Kultury Społecznej i Medialnej w...

Okres, który poprzedza wybory, nazywany jest czasem walki przedwyborczej. Walka ta prowadzona jest przede wszystkim w mediach. Warto zastanowić się,...

Współcześni gladiatorzy

Masowe media, zwłaszcza radio i telewizja, otwierają możliwości przekazywania informacji i obrazów na skalę wręcz niewyobrażalną i w dziejach...

Telewizja Trwam: nie wolno ustąpić

Walka o miejsce na multipleksie dla Telewizji Trwam staje się coraz bardziej dramatyczna. Widać wyraźnie, jak w Polsce zderzają się ze sobą nie...

W Polsce ciągle łamane lub lekceważone są prawa człowieka, i to nie sporadycznie, lecz w sposób instytucjonalny i zorganizowany. By się o tym...

Na kanwie wypowiedzi Ojca św. w naszym Parlamencie (22.06.1999 r.) mogliśmy usłyszeć opinię bardzo wielu środowisk, że papież popiera wejście Polski...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury KUL, rozmawia Piotr Czartoryski-Sziler Rzecznik praw obywatelskich Janusz...

Dziś Sejm rozpocznie prace nad dwoma projektami zmian w Instytucie. Pamięci Narodowej Platforma chce upartyjnić IPN. Z prof. Piotrem Jaroszyńskim,...

Co dobre i wielkie, dojrzewa długo i potrzebuje geniuszu. Aby powstał naród, nie wystarczy jedno pokolenie, trzeba wielu pokoleń, i to takich, które...

Pojęcie ubóstwa najczęściej łączymy z trudną sytuacją ekonomiczną, w jakiej może znaleźć się konkretny człowiek, konkretna rodzina lub jakiś naród....

Sowiecki terror - 80. rocznica sowieckich deportacji

Operacja wysiedlenia polskich rodzin z okolic Puszczy Nalibockiej, którą rozpoczęto 10 lutego 1940 r., objęła przede wszystkim służbę leśną oraz...

Jedną z najbardziej popularnych form spędzania wolnego czasu jest oglądanie różnych filmów. Warto przecież się zrelaksować i trochę pośmiać. Można...

Jaka przyszłość polskiej wsi?

Polska wieś jest ewenementem na skalę nie tylko europejską, ale nawet światową. Gdy przekroczymy naszą wschodnią granicę, to rzadko kiedy natkniemy...

Kiedy zastanawiamy się nad pytaniem, jaki jest obraz Polaka w naszej literaturze, to od razu uświadamiamy sobie, że nie może tu być mowy o jednym...

Kapłani demokracji, czyli co to jest Trybunał Konstytucyjny

Współczesna demokracja to bardzo skomplikowany ustrój, który coraz mniej ma wspólnego z tym ustrojem, jaki wymyślili starożytni Grecy. Można by...

Współczesna kultura została porażona subiektywizmem i relatywizmem. Ofiarą padła klasyczna triada obejmująca Prawdę, Dobro i Piękno. Prawda nie jest...

Gender: przechytrzyć Kościół

Oficjalne stanowisko Kościoła w sprawie gender jest jasne. Mogliśmy je poznać z ust samego Papieża Benedykta XVI (21.12.2012), a więc w skali...

Kultura jako najcenniejszy element narodowego dziedzictwa stanowiła zawsze i nadal stanowi duchową broń przeciwko wszelkiemu zniewoleniu i uciskowi....

Jeśli w dzień policja zachowywała się obojętnie, a w nocy przystąpiła jednak do działania, to znaczy, że zmieniony został rozkaz. Z prof. Piotrem...

Sejm został rozwiązany, czekają nas wybory. Ale przed wyborami jest jeszcze kampania wyborcza. Partie czy właściwie komitety wyborcze na różne...

Jedną z najbardziej niesamowitych postaci pod względem nie tylko zdolności artystycznych, ale przenikliwej inteligencji, był Zygmunt Krasiński...

Czy ktoś słyszał takie nazwisko jak Ingersoll? Raczej mało kto albo nikt. W takim razie przypomnijmy historię tego Pana, bo i dziś może być ona...

Słowo i dom

Talenty same nie rosną, a na pewno nie dojrzeją do pełni swych możliwości. Talenty muszą być pielęgnowane i uprawiane. Wtedy dopiero zadziwić mogą...

Nazwa „Cyklop" jest znana wszystkim, choć może nie wszyscy pamiętają, że do ziemi Cyklopów zawitał Odyseusz wraz z towarzyszami w czasie drogi...

Człowiekowi zawsze grozi to, że albo będzie potraktowany jak rzecz (gdy na przykład zostanie przewrócony i kopnięty, tak jakby był drewnianym...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, rozmawia Piotr...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego im. Jana Pawła II, rozmawia Piotr...

Od czasu do czasu przewija się w mediach debata poświęcona zawartości kanonu lektur szkolnych. Wywołują ją najczęściej decyzje ministra, mocą...

Nerwowe szukanie sponsorów dla wielu przedsięwzięć jest dziś zjawiskiem coraz częstszym. Dziedziną, która w sposób szczególny cierpi na brak...

Tworzenie dokumentów, ustaw, przepisów, regulacji, adnotacji, poprawek dzięki możliwościom technicznym i tak zwanemu ustrojowi demokratycznemu...