Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka

Nie ma społeczeństwa, w którym nie obowiązywałoby jakieś prawo. Bez prawa nie ma społeczeństwa, nie ma państwa, a przecież człowiek bez innych nie może ani przeżyć, ani się rozwijać. Ale są różne prawa, a prawo prawu nierówne.
 
Prawo może być dobre, a może być złe. III Rzesza była państwem prawa, państwem prawa był też Związek Sowiecki – tyle że ofiary obu totalitaryzmów szły w miliony. Również Kościół katolicki był i jest prześladowany w imię prawa, bo jakże by inaczej. Można wręcz odnieść wrażenie, że pojęcie prawa to taki magiczny wytrych, dzięki któremu władza może wszystko. Może, to prawda, ale czy jej wolno? Okazuje się, że nie. Tym bardziej że ludzkość po dramatycznych przejściach stosowania złego prawa, po idących w tysiące lub miliony ofiarach jako skutkach nadużywania władzy reflektuje się i daje temu wyraz, jak choćby Powszechna Deklaracja Praw Człowieka z roku 1948, która była odpowiedzią sumienia ludzkości na barbarzyństwo II wojny światowej.
 
Bezprawie w imię prawa
 
Wielką rolę w tej walce o prawdziwe prawo i o czyste sumienie odgrywa od wieków Kościół katolicki. W pierwszych wiekach od swego powstania też był prześladowany, oczywiście w imię prawa. Jednak po upadku zachodniego Imperium Rzymskiego to właśnie Kościół przejął na siebie dziedzictwo rzymskiej kultury prawa, wybierając to, co najlepsze, i dopełniając tę kulturę Objawieniem, w którym jeszcze mocniej ukazany jest personalistyczny wymiar ludzkiej egzystencji i związane z nią niezbywalne ludzkie prawa. Kościół, szerząc Dobrą Nowinę, podnosił nawracane ludy na wyższy poziom kultury moralnej i prawniczej. W ramach inkulturacji cywilizował tych, którzy nie potrafili odkryć, że głównym podmiotem prawa nie jest państwo i związana z nim władza, ale człowiek-osoba.
 
Jednak już od renesansu, a szczególnie od oświecenia prawo w ręku polityków staje się coraz częściej narzędziem walki z Kościołem. Dwie najbardziej znane rewolucje, francuska i październikowa, miały za cel całkowite zniszczenie Kościoła, i do tego właśnie celu dopasowywano prawa. Również prawo III Rzeszy pozwalało na bezpardonową walkę z religią i jej instytucjami. Taki cel mieli też komuniści w PRL. I dziś ta walka z Kościołem trwa na wszystkich zamieszkałych kontynentach. Jej konsekwencją jest w wymiarze ludzkim narastanie niepohamowanej przemocy, ponieważ władzy, która nie uznaje wyższego od siebie prawa moralnego, nic nie jest w stanie powstrzymać. A przecież Kościół stoi na straży prawości ludzkich sumień w wymiarze powszechnym.
 
Zadanie dla katolików
 
Katolicy nie mogą być bierni, muszą zajmować stanowisko, muszą walczyć o prawa człowieka. Najpierw jednak trzeba posiadać właściwe rozeznanie mechanizmów nadużywania prawa czy stanowienia prawa, które jest tylko zalegalizowaną przemocą. Muszą też wiedzieć, jak zgodnie z prawem należy się bronić, jak bronić wartości i zasad, które są nienaruszalne.
 
I właśnie kolejne, szóste, sympozjum międzynarodowe organizowane przez Wyższą Szkołę Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu przy współpracy Katedry Filozofii KUL poświęcone będzie prawu: „Katolicy i prawo – szanse i zagrożenia”. Sympozjum odbędzie się w dniach 15-16 listopada w murach toruńskiej uczelni. Nasi prelegenci, znakomici specjaliści, reprezentować będą pięć kontynentów (Australia, Ameryka Południowa, Ameryka Północna, Europa, Afryka), podzielą się swoją wiedzą, ale też doświadczeniem, ponieważ niektórzy z nich pochodzą z tych obszarów, gdzie niedawno albo aktualnie toczy się ostra walka przeciwko Kościołowi, a prawo jest wykorzystywane przez polityków do tego, by w coraz większym stopniu zniewalać i pozbawiać prawa tych, którzy jako ludzie są przecież pierwszym suwerenem i pierwszym podmiotem prawa.
 
W świetle tego, co dzieje się na świecie, będziemy mogli lepiej zrozumieć, co dzieje się u nas i w Unii Europejskiej, i dlaczego prawo przybiera czasem postać karykaturalną, choć coraz groźniejszą. Dowiemy się również, jak i dlaczego musimy się bronić, dlaczego musimy zachować ludzkie oblicze prawa i dlaczego nie wolno nam sprzeniewierzyć przesłania Ewangelii. Serdecznie zapraszamy do udziału w naszym sympozjum.

prof. dr hab. Piotr Jaroszyński

Nasz Dziennik, 26-27 października 2013

Ojciec Jacek Woroniecki (1878-1949), dominikanin, należał nie tylko do starego rodu książęcego, ale nade wszystko reprezentował szczytne tradycje...

Gender: zamach na dzieci Genderowy plan demontażu rodziny rozpoczyna się od kobiety, następnie przechodzi na mężczyzn, by na koniec dobrać się do tego, co stanowi najczulszy...

"Doszło już więc do absurdu, że ludzi trzeba na przykład przekonywać, aby zgodzili się na uwłaszczenie, czyli zechcieli odebrać swoją własność, ba,...

Polityka potrafi często zaskakiwać, nie tylko w swoim programie, ale również w nominacjach czy wyborach. Programy bywają bardzo ogólnikowe (“damy...

Nie ma powrotu i nie ma Itaki - Czesław Jaroszyński Czesław JAROSZYŃSKI - Urodził się 29 lipca 1931 r. w Balewiczach na Ziemi Nowogródzkiej, gdzie spędził dzieciństwo. W 1940 r. wraz z rodziną...

Miasto to nie tylko domy, to również ulice i place. W stosunku do liczby mieszkańców dzisiejsze miasta są zbyt ciasne. Ludzie mijają się w tłoku i w...

Dla aktywistów lewicy polityka jest religią, której oni są zarazem wyznawcami i bogami. Ma to kluczowe znaczenie, ponieważ z jednej strony muszą...

Każdy szanujący się naród z pietyzmem odnosi się do swych wielkich rodaków, którzy czy to działaniem, czy słowem w sposób istotny przyczynili się...

W klasycznej tradycji zachodniej kultura oznaczała swoisty tylko dla człowieka sposób zdobywania umiejętności bycia człowiekiem i życia jak...

Gdy pojęcie wojny wiążemy z bezpośrednią formą przemocy fizycznej z udziałem coraz bardziej wyrafinowanej broni, nie możemy zapominać o wojnie,...

Minęły święta wielkanocne. Gościnne polskie domy pełne krewnych i przyjaciół już opustoszały. Wracamy do zwykłych zajęć: dzieci i młodzież do...

Są pisarze, których dzieła czyta się z zainteresowaniem, ale tylko raz; są jednak i tacy, do których chętnie wraca się wielokrotnie, bo tchnie z...

W chwilach przełomowych, a do takich należy czas obecny, naród łatwo stracić może orientację i zostać wywiedziony w pole. Co wówczas robić? Aby do...

Wiele mówi się ostatnimi czasy o nienawiści, braku tolerancji, ksenofobii czy antysemityzmie Polaków. Koła rządowe i parlamentarne, różnego rodzaju...

Przyjaźń Ludzie nawzajem się potrzebują, dlatego utworzyli różne wspólnoty, jak miasta, państwa, organizacje międzynarodowe. Potrzebują się też w mniejszych...

Jesteśmy świadkami jednego z najtragiczniejszych wydarzeń końca XX wieku; gdy Polacy, bohaterski naród, który umiał bić się za wolność swoją i...

Z będącym niedawo w Chicago filozofem kultury, wykładowcą KUL-u prof. Piotrem Jaroszyńskim o ustroju, monarchii i biurokracji rozmawia Paweł Styrna....

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, rozmawia Piotr...

U rodaków w Chicago Polonia w Chicago z dumą podkreśla swoje coraz większe zaangażowanie w sprawy polskie. Nasi rodacy zrozumieli, że Polska nie jest tylko sprawą...

W roku Wielkiego Jubileuszu Rzym stał się centrum niezliczonych pielgrzymek z całego świata. Chyba w żadnym innym miejscu przeszłość tak mocno nie...

Pole naszych zmagań o Polskę przykrył śnieg. Gdy spadnie śnieg, wszystko wydaje się takie nierealne, takie cudowne, chciałoby się patrzeć i marzyć....

Zakończył się pierwszy akt tragikomedii konstytucyjnej. Trzeba przyznać, że był to akt wystawiony z wielką pompą, z udziałem świateł, kamer i...

Jest rzeczą ciekawą, że socjaliści - walcząc ze starym porządkiem reprezentowanym przez Kościół, króla i szlachtę - utworzyli nowy porządek, który...

Poezja w życiu człowieka rozwiniętego i dojrzałego odgrywa bardzo ważną rolę. Pozwala bowiem na błyskawiczne uchwycenie czasu i przestrzeni, dziejów...

Gender i moda Gdy mowa o związku mody z gender, to w pierwszym rzędzie chodzi o sposób ubierania się. Tak się bowiem składa, że człowieka nie chroni natura i od...

Współcześnie słowa takie jak „dialog", „negocjacje", „konsensus", „kompromis", pojawiają się bardzo często i są swoistym znakiem rozpoznawczym....

Z ojcem Mieczysławem A. Krąpcem rozmawia Piotr Jaroszyński - Ojciec profesor wykłada filozofię od prawie 50 lat. W tym długim czasie miał Ojciec...

Nasz rodak, prof. Feliks Koneczny, pomijany przez polskojęzyczne środki przekazu i postkomunistyczne instytucje wydawnicze, a uznawany za jednego z...

Tekst preambuły nowej konstytucji określa się mianem ugodowego. Ma on zadowolić zarówno ludzi wierzących, jak i niewierzących, ponieważ mowa jest i...

Spędzać czas bez mediów Urlop, zwłaszcza letni na łonie natury, to okazja, żeby odpocząć od mediów. Jeżeli więc w ciągu roku przed pójściem do pracy słuchamy radia, w ciągu...