Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka

Kolejne sympozjum z cyklu "Przyszłość cywilizacji Zachodu" poświęcone będzie problemowi multikulturalizmu. Multikulturalizm, czyli wielokulturowość, nie jest zjawiskiem nowym, raczej można powiedzieć, że istnienie obok siebie wielu różnych kultur jest zjawiskiem normalnym. Wielokulturowe było imperium perskie, imperium rzymskie czy imperium mongolskie.

Wielokulturowa była I i II Rzeczpospolita, wielokulturowy był i jest Kościół katolicki. Wielokulturowe są Stany Zjednoczone. Czy wobec tego nie ma problemu? Jest problem, a nawet wiele problemów. Mają one miejsce wtedy, gdy wielokulturowość tworzona jest sztucznie, gdy staje się ideologią, gdy należy do kanonu poprawności politycznej. Wtedy to są problemy, ponieważ wielokulturowość nie pojawia się w sposób naturalny, lecz jest narzędziem służącym do realizacji różnych utopii, napuszczania jednej kultury na drugą czy wręcz niszczenia pewnych kultur albo nawet próbą utworzenia jakiejś nowej postkultury dla nowego człowieka, który będzie wykorzeniony z tradycji swoich przodków. Obecnie jesteśmy świadkami takich eksperymentów, zwłaszcza w obszarze wpływów cywilizacji zachodniej, gdy pod pretekstem wielokulturowości zanika wiele cennych kultur europejskich. 

Inaczej problem wielokulturowości wygląda w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie lub Australii, które są państwami stosunkowo młodymi i gdzie rdzenne, historyczne kultury istniały w skali bardzo ograniczonej, a nowi przybysze pochodzili z całego świata. Do istoty tych państw należała więc wielokulturowość, tyle że funkcjonowała na bazie kultury anglosaskiej. Z kolei wielokulturowość w Europie Zachodniej pojawia się na fundamencie starych historycznie kultur narodowych, takich jak kultura niemiecka, francuska lub hiszpańska, gdzie osiadłe od pokoleń narody czują się w większym stopniu gospodarzami i właścicielami niż ludność napływowa. To rodzi pytanie o politykę kulturalną danego państwa, czy nowe pokolenia zostaną bardziej przy kulturze swoich rodziców, czy też wraz z obywatelstwem zmienią narodowość kulturową. Stosunkowo słabo znany jest problem współistnienia wielu kultur na obszarze Indii, a przecież i tam występuje niesłychane bogactwo etniczno-kulturowe. Z kolei nasz kraj stał się po II wojnie światowej w zdecydowanej większości jednokulturowy, gdy przez wieki był wielokulturowy. Ale ta jednokulturowość jest sztuczna, powstała na skutek decyzji politycznych podjętych przez okupantów Polski, a nie w wyniku naturalnej ewolucji naszego społeczeństwa. Pociąga to za sobą pytanie o spłycenie kultury polskiej wskutek braku współistnienia z innymi kulturami, gdy sama kultura polska została w okresie komunistycznym poddana ideologicznej obróbce, tracąc kulturę wysoką, pielęgnowaną przez środowiska ziemiańsko-arystokratyczne. Już na przykładzie tych kilku pytań widzimy, jak ciekawy i fascynujący jest problem wielokulturowości i jak jest on aktualny, bo dotyka każdego z nas, mieszkańców Ziemi.

W naszym sympozjum głos zabiorą znakomici uczeni z różnych krajów (USA, Niemcy, Hiszpania), którzy przedstawią problem multikulturalizmu w perspektywie historycznej i aktualnej na Zachodzie i w innych kręgach cywilizacyjnych. Dzięki temu zobaczymy, czy i jaki multikulturalizm jest do zaakceptowania, a jaki stanowić może groźną pułapkę dla innych kultur czy nawet cywilizacji. Taka perspektywa badawcza pozwala na pogłębienie poglądów i wyważenie ocen, pozwala też na przekroczenie granic wyznaczanych przez polityczną poprawność, która w tak ważnym temacie nie może być dobrym doradcą. Wielokulturowość stanowi wyzwanie nie tylko dla polityków, ale również dla ludzi myślących, którzy będąc otwartymi na różne kultury, czują się odpowiedzialni za tę kulturę, w której wyrośli i którą przekazać mają kolejnym pokoleniom.

Mamy więc nadzieję, że tematyka obecnego sympozjum organizowanego przy współudziale Wyższej Szkoły Kultury Społecznej i Medialnej oraz Międzynarodowego Stowarzyszenia Étienne´a Gilsona zachęci wielu z Państwa do przestąpienia progów uczelni, jaką jest Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, by posłuchać interesujących prelekcji, podyskutować, pomyśleć. Taki kontakt jest intelektualnie ożywczy, zwłaszcza gdy tematyka jest tak frapująca. Zapraszamy!

Krzysztof Kamil Baczyński pisał kiedyś w wierszu Polacy:...O, przeklęty ten, który nie wierzy wystygłym prochom ludu i serc żywych grozie; bo kto...

Hasło „młodzież przyszłością świata" jest hasłem powszechnie znanym. Powtarzają je w chwilach uroczystych mężowie stanu, aby ukazać przed kolejnym...

Angielskie słowo „gender” w początkach XX w. oznaczało tylko rodzaj gramatyczny. A więc gender to po polsku rodzaj. I tak w zasadzie powinno się...

Była wiosna. Spacerowałem aleją parkową ze swoim profesorem i mistrzem, należącym jeszcze do pokolenia wykształconego i wychowanego przed wojną....

Jak nie odebrać sobie wolności?

Choć człowiek jest z natury stworzeniem społecznym, to sama społeczność może przybierać różne formy, i nie musi to być koniecznie państwo. Zresztą i...

Gender: Deklaracja czy Konwencja?

Przed wyborami do Parlamentu Europejskiego o gender zrobiło się nieco ciszej. Strona rządowa wraz z całym układem władzy polityczno-medialnej...

Życie człowieka i życie narodów płynie w czasie. Czasu, który minie, już nie da się przywrócić, odchodzi bezpowrotnie. Wszystko, co żyje, żyje ku...

Komentując ostatnie oskarżenia kapłanów o czyny niedozwolone, prof. Piotr Jaroszyński, kierownik Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim o wadze nauki w naszym życiu rozmawia Piotr Czartoryski-Sziler W tym roku ukazała się w prestiżowym wydawnictwie Rodopi...

Nauka polska przed widmem zapaści

Pod względem organizacyjnym, jak i personalnym nauka Polska wciąż tkwi w dziedzictwie PRL, a w ciągu ostatnich 20 lat nakłady finansowe na nią...

Nie ma człowieka, który znałby się na wszystkim. Tylko dzieci w przedszkolu myślą, że pani wychowawczyni wszystko wie. Później jednak, z biegiem...

Non omnis moriar

Sentencja Horacego „Nie wszystek umrę” pasuje do dzieła, które pozostawił po sobie ksiądz kanonik Józef Hańczyc, proboszcz parafii Świętej Rodziny w...

Jaka przyszłość polskiej wsi?

Polska wieś jest ewenementem na skalę nie tylko europejską, ale nawet światową. Gdy przekroczymy naszą wschodnią granicę, to rzadko kiedy natkniemy...

Gender i uniwersytet

Miejscem, w którym wykluwa się ideologia gender, są uniwersytety. Stamtąd też idzie fala, która rozlewa się po całej kulturze zachodniej, obejmując...

Kapłani demokracji, czyli co to jest Trybunał Konstytucyjny

Współczesna demokracja to bardzo skomplikowany ustrój, który coraz mniej ma wspólnego z tym ustrojem, jaki wymyślili starożytni Grecy. Można by...

Z Zachodu przyszła moda na boyfriendów. 14-letnie dziewczyny mają już i u nas swoich narzeczonych. Trudno do końca rozstrzygnąć, co przez to...

W księgarniach pojawiła się bardzo wartościowa książka pt. "Przywracanie pamięci" autorstwa profesora Piotra Jaroszyńskiego. Zawarte w niej...

Czytając Conrada: HONOR

Joseph Conrad był pisarzem angielskim. W swoich utworach literackich, z jednym wyjątkiem, nie poruszał spraw polskich. Wyjątek ten to krótkie...

Norwid miał niespełna trzydzieści lat, gdy w liście do swego przyjaciela, Józefa Bohdana Zaleskiego, pisał: „Ba... gdyby to nie z krzyżem Zbawiciela...

Wśród wielu zagrożeń obecnych we współczesnym życiu religijnym jest jedno szczególne, nosi ono miano fideizmu. Samo słowo wywodzi się z łaciny:...

Kultura jako najcenniejszy element narodowego dziedzictwa stanowiła zawsze i nadal stanowi duchową broń przeciwko wszelkiemu zniewoleniu i uciskowi....

Wprowadzenie słowa „lewica” w znaczeniu politycznym ma genezę sięgającą czasów rewolucji francuskiej (1789). Wówczas to w Zgromadzeniu Narodowym...

Okres wakacyjny sprzyja wyjazdom na wieś: do rodziny, do znajomych lub pod namiot. Jaka jest ta polska wieś dzisiaj? Jest swojska, bardzo często...

Polskie wakacje mają swoją powagę związaną z pamięcią o ostatnich wielkich narodowych zrywach, czyli o Powstaniu Warszawskim i o ogólnonarodowym...

Polska rosła i dojrzewała w kręgu cywilizacji łacińskiej, dlatego wspólnym dobrem narodu jest prawda. Nie można tego zbagatelizować, ani też...

Są rzeczy, z którymi nie tylko wstyd się stykać, ale nawet wstyd o nich mówić. Bo nie tylko one, ale i słowa o nich pobrudzić mogą nasze oczy, uszy,...

Jako Polakom z tylu stron grożą nam różnego rodzaju niebezpieczeństwa, że już nie umiemy, a nawet boimy się patrzeć na siebie z życzliwością i...

Tyś nas zrobił Polakami

Czytając Trylogię Sienkiewicza, natrafiamy na sformułowania, które dzisiaj z pewnością zostałyby poddane cenzurze politycznej poprawności. Dziś...

Polska leży w Europie Środkowej. Jest państwem, które powstało ponad 1000 lat temu (966 r.). Polacy należą do plemion słowiańskich. W ciągu owego...

Encyklika Jana Pawła II Evangelium vitae skierowana jest do biskupów, do kapłanów i diakonów, do zakonników i zakonnic, do katolików świeckich, a...