Warto przemyśleć...

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka

Prof. Konrad Górski, jako nauczyciel-polonista w warszawskiej szkole Jadwigi Kowalczykówny i   Jadwigi Jawurkówny (1923–1934) (Wikipedia)Prof. Konrad Górski, jako nauczyciel-polonista w warszawskiej szkole Jadwigi Kowalczykówny i Jadwigi Jawurkówny (1923–1934) (Wikipedia)Bezpośredni wpływ reformacji na Polskę był minimalny. Historia reformacji u nas jest zjawiskiem bardzo charakterystycznym dla polskiej umysłowości, oceniającej wszystkie prądy kulturalne przede wszystkim ze stanowiska praktycznej moralności.

Hasła reformacji miały u nas powodzenie tak długo, póki nie nastąpiła reorganizacja Kościoła w duchu postanowień trydenckich i jego moralne okrzepnięcie, a także póki sama reformacja mogła robić wrażenie, że przynosi wyższe wartości niż zwalczany przez nią Kościół. Ale gdy z kolei ten sam obóz reformacyjny, który zdawał się odrodzonym zborem z pierwszych wieków chrześcijańskich, pogrążył się w opinii gorszącymi sporami teologicznymi i wyłonieniem z siebie sekty ariańskiej, budzącej świętą zgrozę zarówno wśród katolików, jak i wśród protestantów, los reformacji polskiej został przesądzony. Kompromitacja ruchu reformacyjnego niweczyła jego wpływ kulturalny już na współczesnych, cóż mówić wobec tego o potomnych! Zresztą nawet wyznawcy tego ruchu u nas nie zawsze rozumieli zagadnienia, na których teologia protestancka wyrosła. Bardzo znamienny pod tym względem jest koryfeusz naszego piśmiennictwa kalwińskiego, Mikołaj Rej, który w sprawach wiary, a zwłaszcza etyki, rozumuje tradycyjnie po katolicku, a w przekładach utworów protestanckich (np. w „Kupcu”) osłabia, jak może, tendencje luterańskie, obce jego umysłowości i wpojonym od dziecka wyobrażeniom.

Fragment pochodzi z „Literatura a katolicyzm”, 2004


Jeżeli dziś słyszymy zbitkę słowną „Polak – katolik”, to nie powinniśmy się tego wstydzić, że niby jesteśmy ograniczeni, ani się obawiać, że jako społeczeństwo popadniemy w jakiś skrajny dogmatyzm czy fundamentalizm. Rzecz ma się inaczej, chodzi o ten niezwykły wpływ cywilizacji łacińskiej poprzez Kościół, który sprawiał, że umieliśmy być naprawdę tolerancyjni, otwarci na innych, a ci spośród nas, którzy gdzieś się zagubili, jakże często pozostawali w głębi duszy katolikami, nie tylko protestanci, ale nawet ateiści.

Piotr Jaroszyński

Nasz Dziennik, 7 lutego 2014

Nowy człowiek - Gilbert Keith Chesterton U podstaw bolszewizmu i wielu innych prądów nowoczesnych leży nowy rodzaj zwątpienia. To nie tylko...

Trud wychowania - Jadwiga Zamoyska Jeżeli rodziców i nauczycieli dzieci nie szanują, nie miłują, nie są im posłuszne, to chyba...

Dumni z Polski - Ks. kard. Stefan Wyszyński Dziś miłosierdzia Bożego potrzebuje także nasz ochrzczony Naród, odwodzony od miłości Boga i...

W okowach bezrobocia - Ks. kard. August Hlond Na temat bezrobocia można snuć doktryny. I tak mądrze rozwodzą się o jego przyczynach i dynamice...

Polityka grobów - Ks. kard. Stefan Wyszyński Polityka „układania w groby” to polityka rozbijająca życie rodziny, polityka rozwodów, spędzania...

Potwór ateizmu - Ks. kard. August Hlond Jedno z naczelnych praw historii stwierdza, że pustkę religijną w życiu narodów wypełniają...

Niszczenie Narodu - Ks. kard. Stefan Wyszyński Prosimy tych, od których zależy twórczość kultury rodzimej, aby zdolności swoich nigdy nie używali...

Z domu wyniosłem poczucie hierarchiczności i zachowałem je na całe życie, a także poczucie, że...

Piąta kolumna - Ignacy Jan Paderewski Pokrzepienia, otuchy złaknieni jesteśmy bardzo. Grom za gromem uderza w naród znękany, cios spada...

Wichry wojny - Zofia Kossak-Szczucka Jak piękną i bogatą byłaby kultura europejska, gdyby co kilkadziesiąt lub kilkanaście lat nie...

Mentalność supermarketu - Gilbert Keith Chesterton Tak naprawdę nie chcemy religii, która ma rację tam, gdzie my mamy rację. Chcemy natomiast...

Pilnujmy dzieci - Jadwiga Zamoyska Co do zabaw dziecięcych można istotnie przyznać, że szatan nigdy nie śpi, a dodać by można, że sam...

Maczuga socjalizmu - Gilbert Keith Chesterton Prawda wygląda tak, że naturalny autorytet domu i rodziny, zwłaszcza wśród ludzi ubogich, uległ...

Dobre małżeństwo - Gilbert Keith Chesterton Bardzo dużo racji mieli nasi przodkowie, którzy mówili, że mąż i żona powinni wyznawać tę samą...

Obronić rodzinę - Ks. kard. August Hlond Na poziomie Chrystusowych zasad rodzinnych utrzymał się jedynie Kościół katolicki. Oderwane od...

Misja kobiety - Ks. kard. August Hlond Kobieta polska będzie filarem moralnej tężyzny narodu. Życie polskie powinno jak najprędzej wrócić...

Bajki o ewolucji - Gilbert Keith Chesterton Postrzeganie człowieka jako wytworu natury wcale nie jest naturalne. Nazywanie go zdrowym...

Zło dobrem zwyciężaj - Ks. kard. August Hlond Błąd i fałsz będziemy uważali za błąd i fałsz, zbrodnię za zbrodnię, grzech za grzech,...

Rosja kontra Ameryka - Ronald Reagan Armia Czerwona ma nad nami przewagę dwa do jednego, licząc rezerwy cztery do jednego. Wydają na...

Katolik i państwo - Ks. kard. August Hlond Jeżeli w niektórych krajach Kościół ma zastrzeżenia co do kierunku polityki państwowej, to odnosi...

Dobre wychowanie - Jadwiga Zamoyska Niektórzy rodzice starają się odwracać od dzieci swoich wszystko, co by im jakąkolwiek przykrość...

Póki świeża jest ta świadomość, że kapłan polski to zarazem patriota, dopóki faktu tego nie zamaże...

Mniej niż zero - Gilbert Keith Chesterton Można kochać monety – lecz dzisiejszy milioner nie kocha monet. Czasem lubi martwy szelest...

Po stronie Narodu - O. prof. Mieczysław A. Krąpiec Czwartym wielkim zagrożeniem dla istnienia narodu i narodowej tożsamości był fakt drugiej wojny...